Inleiding

Elke dag lopen we over goudkleurige stenen in de trottoirs, die bedekt zijn met een messing gedenkplaatje, ter nagedachtenis van een slachtoffer van het nazisme. Deze gedenkstenen worden voor het laatst bekende adres van het slachtoffer geplaatst en zijn met de hand gemaakt door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. Kinderen uit het vijfde leerjaar van basisschool Peter Pan gingen op ontdekking naar de straatstenen in hun wijk en de levensverhalen van de mensen aan wie ze zijn opgedragen. Op initiatief van Rébecca Fruitman werd er ook een geluidswandeling gemaakt voor het publiek. De stemmen van de kinderen begeleiden deze wandeling doorheen levensverhalen, die een sombere periode uit onze geschiedenis onthult.

Werkwijze

Om te luisteren naar de levensverhalen van de mensen aan wie de struikelstenen opgedragen zijn.

Je kunt op een adres in de lijst klikken. Binnenkort kun je door de interactieve kaart reizen en op een struikelsteen of een gedenkplaats klikken.

Je kunt de plattegrond (en zelfs afdrukken) en alle routes van je keuze downloaden.

Begeleide wandelingen door de kunstenaar kunnen worden geboekt voor groepen van minimaal 10 personen door contact op te nemen met de vereniging die het project mede produceert: urbanisason2007@gmail.com.

De routes

Laat je meevoeren met de vertellingen terwijl je rondwandelt of de route volgt die op de kaart wordt voorgesteld.

Verzetsroute – 4,1 km – 90 min

Het zijn trajecten van verzetsstrijders met sleutelplaatsen waar vanaf 1939 netwerken en beweging werden opgezet. Het gaat met name om de clandestiene pers, de Belgische Nationale Beweging, het Comète-netwerk, de Algemene Sabotagegroep, de evacuatiekanalen van de geallieerden en de gevangenis van Sint-Gillis, waar talrijke tegenstanders van de bezetting werden opgesloten om te worden ondervraagd, gemarteld of zelfs gedeporteerd.

Migratieroute – 2,7 km – 60 min

De rode draad door de verhalen die hier worden verteld, is dat ze gaan over joodse immigranten. Aan het begin van de 20e eeuw ving Sint-Gillis een groeiend aantal joden uit Oost-Europa op die op de vlucht waren voor pogroms en antisemitisch geweld. Met de opkomst van fascistische en autoritaire regimes emigreerden vanaf 1930 ook veel joden uit Centraal-Europa naar België. Ze kwamen per trein aan en vestigden zich voornamelijk in de gemeenten rond het Zuidstation.

Kies in SoundCloud de nummers die je wilt beluisteren

Dit project wordt momenteel uitgewerkt en zal blijven lopen, aangezien er af en toe nieuwe gedenkstenen worden geplaatst.

Elke 27 januari, op de verjaardag van de bevrijding van het concentratiekamp van Auschwitz (Polen), wordt iedereen uitgenodigd om een gedenksteen schoon te maken om zo symbolisch de herinnering aan de slachtoffers levend te houden.

Project gesteund door de schoolreferent voor Brussel, vertegenwoordigd door La Concertation Action Culturelle Bruxelloise (vzw) en de Federatie Wallonië-Brussel, in het kader van het cultureel en artistiek onderwijstraject. Rébecca Fruitman dankt Jean Spinette, burgemeester, Catherine Morenville, schepen bevoegd voor Gelijke kansen en Gendergelijkheid , Catherine François,  schepen bevoegd voor onderwijs, Francesco Iammarino en Loes Salomez,  schepen bevoegd voor Cultuur. De Stichting Auschwitz, de Stichting van het Jodendom van België en de Stichting Goldwasser-Back die ook steun leverden. De Cercle d’Histoire de Saint-Gilles, partner van het project, wijdde een tentoonstelling aan «Saint-Gilles au cœur de la Résistance».